De Kansspelautoriteit deelt al jaren stevige boetes uit aan illegale online casino's, met bedragen die oplopen tot bijna 20 miljoen euro per overtreder. Toch komt van al dat geld nauwelijks iets binnen. Sinds 2021 legde de toezichthouder ruim 56 miljoen euro aan boetes op, maar inde daarvan amper 1,5 miljoen euro. Dat is minder dan 3 procent, en het gat tussen de boete op papier en het bedrag op de bankrekening van de Ksa wordt met elk jaar groter.
Grote bedragen, kleine opbrengst
De cijfers liegen er niet om. In 2023 alleen al deelde de Ksa elf boetes uit voor een totaal van bijna 39 miljoen euro, met Bob Casino als grootste betaler op papier: 12,64 miljoen euro. Videoslots kreeg dat jaar 9,87 miljoen euro aan zijn broek. Een jaar later volgde de recordboete tot nu toe, 19,68 miljoen euro voor Rant Casino, destijds actief onder de naam Gammix Limited. Van al die miljoenen kwam vrijwel niets terecht op de rekening van de toezichthouder.
Bestuursvoorzitter Michel Groothuizen erkende eerder al dat medewerkers soms maanden, soms jaren bezig zijn voordat er überhaupt een boete kan worden opgelegd. Wie dan denkt dat de zaak daarmee rond is, vergist zich. Het echte werk begint pas bij het innen, en dat blijkt telkens weer het lastigste onderdeel van de hele procedure.
Ook 2025 liet weinig beterschap zien. Dat jaar deelde de Ksa vier boetes uit aan onder meer No Limit Bet, Casino Sky, ACR en Time2Spin, samen goed voor zo'n 3,4 miljoen euro. Vergeleken met de recordjaren is dat een bescheiden bedrag, maar het onderliggende patroon bleef hetzelfde: opgelegd op papier, nauwelijks terug te zien op de rekening van de toezichthouder.
Malta houdt de deur dicht
De belangrijkste boosdoener zit in Malta. Sinds 2023 kent het land een wet die inmiddels bekendstaat als Bill 55. Die regel bepaalt dat buitenlandse rechterlijke en bestuurlijke uitspraken tegen gokbedrijven met een Maltese licentie niet uitgevoerd mogen worden op Maltees grondgebied. Een Nederlandse boete voor een operator die vanuit Malta werkt, is daardoor in de praktijk weinig meer dan een brief met een bedrag erop.
Voor Nederland is dat een pijnlijke herhaling van wat eerder al bij de tegenvallende opbrengst van de hogere kansspelbelasting speelde: de regels ogen op papier streng, maar de praktijk laat telkens een heel ander beeld zien. Brussel heeft zich tot nu toe niet gemengd in het geschil tussen individuele lidstaten en Malta, waardoor elk land dit zelf moet uitvechten.
Curaçao maakt het niet makkelijker
Ook aanbieders die vanuit Curaçao opereren, betalen zelden vrijwillig. Zonder bezittingen in Nederland heeft de Ksa geen aanknopingspunt om beslag te leggen, en internationale rechtsmacht ontbreekt grotendeels. Het resultaat is een lijst van bedrijven die formeel miljoenen schuldig zijn, maar in de praktijk volledig buiten bereik blijven van de Nederlandse overheid.
Dat verschil tussen boete op papier en boete in de praktijk zorgt voor scheve verhoudingen op de markt. Aanbieders die zich netjes aan de regels houden, merken dat overtreders vrijwel nooit daadwerkelijk worden afgestraft, en dat voelt voor hen als een klap in het gezicht.
De Ksa grijpt naar incassobureaus
De toezichthouder laat het er niet bij zitten. Er loopt inmiddels een pilot waarbij commerciële incassobureaus worden ingeschakeld om openstaande boetes alsnog te innen. Daarnaast zet de Ksa dwangsommen in en spreekt ze payment- en advertentiebedrijven aan die illegale aanbieders faciliteren, in de hoop de geldstroom op een andere manier te raken. Domeinblokkering is een derde instrument, al is de effectiviteit daarvan beperkt zolang spelers met een simpele vpn-verbinding alsnog bij de site terechtkomen.
Ook de aangescherpte controle tijdens het WK past in die bredere aanpak: als je een overtreder financieel niet kunt raken, probeer je in elk geval zijn zichtbaarheid en zijn reclamebereik te beperken. Volgens het overzicht van sanctiebesluiten van de Ksa blijft de instroom van nieuwe boetes onverminderd hoog. Begin juni kreeg vergunninghouder 711 nog een boete van 886.000 euro wegens onvoldoende zorgplicht, zoals te lezen valt in het sanctiebesluit zelf. Dat is een aanbieder met een Nederlandse vergunning, en juist daar werkt het systeem wel: die boete wordt gewoon geïnd. Het verschil met de illegale markt kan bijna niet groter zijn.
Waarom dit de legale markt raakt
Het probleem raakt niet alleen de schatkist. Zolang illegale aanbieders weten dat een boete toch nooit betaald hoeft te worden, is er weinig prikkel om zich aan de Nederlandse regels te houden. Dat verklaart mede waarom legale casino's terrein verliezen aan illegale aanbieders: die laatste groep kan scherpere bonussen en soepelere voorwaarden bieden, simpelweg omdat handhaving in de praktijk geen tanden heeft.
Voor spelers die bij een legale, vergunde aanbieder spelen, verandert er weinig. Maar wie via een omweg bij een Maltese of Curaçaose site terechtkomt, speelt zonder het vangnet van Nederlands toezicht. En de partij aan de andere kant van het scherm weet één ding zeker: een eventuele boete valt hoogstwaarschijnlijk nooit echt op de deurmat.
Zolang Malta zijn wetgeving niet aanpast en Curaçaose operators buiten het bereik van Nederlandse deurwaarders blijven, blijft de Ksa vooral symbolisch handhaven op het illegale deel van de markt. De incassobureaus en dwangsommen zijn een begin, maar échte verandering vraagt om afspraken tussen landen onderling. Tot die tijd is elke nieuwe recordboete vooral een krantenkop, en veel minder vaak een bedrag dat ook daadwerkelijk in de schatkist belandt.
